Tại sao độ nét không quá quan trọng

  • By Vsion team
  • 25 Apr, 2017

   “Ảnh nét là một khái niệm tư sản”. Đây là một câu nói nổi tiếng của nhiếp ảnh gia đại tài Henri Cartier-Bresson. Tại sao nhiếp ảnh ngày nay, độ nét luôn luôn được đề cao? Tiêu chí quan trọng nhất để đánh giá các ống kính luôn luôn là sự sắc nét. Độ nét có phải là tất cả của một bức ảnh hay không?

   Đây là một bài viết khá thú vị của Eric Kim, một street photographer nổi tiếng hiện đang trong dành thời gian sinh sống (tạm thời) tại Việt Nam. Blog của Eric có một số lượng lớn người theo dõi và anh cũng được đánh giá là một trong những street photographer có ảnh hướng khá lớn trong thế giới nhiếp ảnh hiện tại. Vsion xin lược dịch bài viết này của Eric, khi anh chia sẻ quan điểm vì sao độ nét trong nhiếp ảnh không nên được "đề cao quá đáng"

   1. Ống kính "soft" (không nét) thường có "chất" hơn

   Khi tôi bắt đầu với nhiếp ảnh số, tôi vẫn nhớ mình luôn quan niệm rằng, ảnh nét hơn thì đẹp hơn.

   Trên thực tế, một bức ảnh sắc nét hơn lại không phải là bức ảnh đẹp hơn. Thông thường, một bức ảnh "thiếu nét" lại cho bạn một cảm giác dễ chịu, mềm mại, ấm áp và giàu cảm xúc hơn.

   Ví dụ, tôi rất thích các tác phẩm của Junku Nishimura, nhiếp ảnh gia chụp film 135mm với một ống kính cổ 50mm f/2.8. Các bức ảnh không nét, nhưng lại rất mơ màng và hoài cổ. Các bức ảnh của ông có lẽ sẽ không còn cái "chất" đấy nữa nếu như ông chụp với một chiếc máy số hiện đại ngày nay và một ống kính cực sắc nét.

   Hơn nữa, vẻ đẹp mềm mại của film cũng làm tô điểm hơn cho những bức ảnh đó, đem lại cảm giác đẹp đẽ và mềm mại hơn hẳn những bức ảnh số được làm nét quá đà. Đây là lý do tại sao tôi nhìn thấy không ít người chụp số cũng vẫn sa đà vào nhiếp ảnh film.

   Thông thường, ảnh số cho cảm giác quá hoàn hảo, quá nét. Thay vào đó, ảnh film cho cảm giác không hoàn hảo - cho cảm giác hoài cổ và đôi khi gợi nhớ lại thời thơ ấu của mỗi người.

   Tôi luôn rất thích những bức ảnh hoài cổ mà mẹ tôi đã chụp tôi khi còn bé bằng máy film, hơn bất kì một bức ảnh sắc nét nào mà tôi chụp ngày nay trên chiếc điện thoại của mình.

   2. Nghệ thuật không cần đến độ nét

   Rất nhiều nhiếp ảnh gia trong số chúng ta, những người vừa mới bắt đầu với nhiếp ảnh, chỉ là những kẻ đam mê thiết bị hoặc chuyên gia về công nghệ. Tôi cũng từng có thời gian bị ám ảnh với công nghệ. Nhiếp ảnh thực sự là một cuộc hôn nhân hoàn hảo giữa sở thích về công nghệ và nghệ thuật đối với tôi.

   Tất nhiên, chúng ta đều sẽ dần dính với cái sở thích đam mê công nghệ (thiết bị) đằng sau nhiếp ảnh.

   Trên tất cả, tôi nghĩ sai lầm lớn nhất từ Internet chính là "đánh giá độ nét". Vấn đề là rất nhiều người trong chúng ta là những người làm trong các ngành khoa học, kĩ thuật hay lập trình viên. Chúng ta nghĩ chúng ta có thể đong đếm "chất lượng" hay "cái đẹp" của một bức ảnh bằng những con số - độ nét hay độ phân giải của ảnh.

   3. Hội hoạ có "nét" không?

   Một bức tranh đẹp thường không "nét".

   Hãy nhìn những người theo trường phái ấn tượng. Họ không muốn một tác phẩm quá sát với thực tế. Họ sử dụng những chất liệu mơ màng và không hoàn hảo để mô tả tâm trạng và gợi lên cảm xúc.

   Họ nhận ra rằng, điểm nhấn của một bức ảnh hay một bức tranh không phải là nó có phản ánh hiện thực hay không. Điều quan trọng hơn: nó thể hiện tâm trạng của cá nhân, hoặc quan điểm, góc nhìn của họ về thế giới.

   4. Những bức ảnh mờ ảo thường có nhiều cảm xúc hơn
   Những bức ảnh out-net, hay bị mờ thường đem lại nhiều cảm xúc và tâm trạng hơn. Bạn thường cảm giác được nhiều chuyển động hơn trong một bức ảnh mờ mờ, hơn là những bức ảnh "nét căng".

   Như vậy, ảnh mờ không phải là không tốt. Nó hoàn toàn phụ thuộc vào cảm xúc bạn đang muốn truyền tải trong bức ảnh là gì mà thôi.

   5. Không ai có thể nhận ra sự khác biệt về độ nét trong ống kính của bạn nếu chỉ nhìn vào màn hình

   Tôi đã chụp với rất nhiều loại máy ảnh khác nhau trong nhiều năm qua. Canon Powershot SD 600, Canon Rebel XT (350D), Canon 5D (Mark I), Leica M9, Ricoh GR II, Leica film... Bên cạnh đó, tôi cũng chụp rất nhiều ống kính đát tiền như Leica Summicron f/2 ASPH lens ($3000) hay ống kính vừa phải như chiếc máy Ricoh GR II (ống kính 28mm).

   Thực sự tôi không thể nhận ra sự khác biệt giữa những bức ảnh của mình, thật khó để nói là bức ảnh này được chụp với chiếc máy nào, ống kính nào.

   Chỉ có những người đam mê công nghệ mới nhìn vào bức ảnh của họ ở trạng thái zoom 100% và đánh giá xem nó có nét hay không, như cách ta vẫn hay gọi là bệnh ‘ pixel peep .’ Hoặc tệ hơn - bạn có thử tưởng tượng mình đang tham dự một buổi triển lãm ảnh của ai đó, và cố gắng bình luận xem là ảnh của tác giả đó có nét hay không?

    6. Bạn có đang chụp những bức tường gạch không đấy?

   Xin tránh xa tất cả những trang web đánh giá độ nét trên những bức tường gạch đi. Bạn có định chụp những bức tường gạch cả đời không đấy; hay bạn muốn tập trung vào linh hồn trong chủ thể của mình hơn?

    7. Người xem ảnh của bạn thường nhìn ảnh trên điện thoại chứ?

   Nếu như bạn thường in ảnh khổ lớn, có ảnh siêu nét thì đương nhiên sẽ tốt hơn.

   Nhưng trên thực tế, nếu như bạn chỉ tải chúng lên mạng xã hội, hay Instagram - 99% người xem ảnh của bạn sẽ chỉ nhìn chúng trên màn hình smartphone 5 inch. Bạn có đánh giá được độ nét của ảnh qua đó không?

    8. Mua sách, đừng mua thiết bị

   Thay vì đổ một đống tiền vào ống kính, hãy sử dụng số tiền đó để mua những cuốn sách ảnh tạo cảm hứng, để đi du lịch, tham gia workshop, hoặc thứ gì đó có giá trị giáo dục hơn.

   Thay vì tiêu $500 cho một ống kính mới, bạn có thể sử dụng số tiền đó để tham gia một workshop vào cuối tuần, hay để du lịch trong nước chẳng hạn. Hoặc có thể mua 10 cuốn sách ảnh có giá trị, mỗi cuốn khoảng $50.

   Thay vì tiêu $1000 cho một ống kính mới, bạn hoàn toàn có thể đi du lịch nước ngoài, hoặc mua "cực kỳ" nhiều sách ảnh khác.

   Đối với tôi, kiến thức và sách ảnh luôn là những công cụ tốt và có giá trị nhất. Kinh nghiệm và kiến thức sẽ luôn ở bên bạn đi bất cứ đâu.

   Một ống kính chỉ là một ống kính, nó không thể cải thiện khả năng nhiếp ảnh của bạn trong một sớm một chiều.

   Do đó, bất cứ khi nào còn đang băn khoăn, hãy mua sách, đừng mua thiết bị .

   9. Mua một chiếc máy ảnh có ống kính gắn liền

   Tôi cực kỳ hâm mộ những chiếc máy có ống kính gắn liền (như Ricoh GR II, Fujifilm X100T, hoặc Fujifilm x70). Những chiếc máy này thường rất gọn gàng, mỏng, nhẹ và rất nét. Không chỉ có thế, bạn sẽ không bị đau đầu với việc chọn ống kính nào để mang đi. Bạn chỉ có một ống kính và phải gắn chết với nó. Khi đó, nó sẽ kích thích sự sáng tạo của bạn, bắt bạn phải di chuyển và suy nghĩ nhiều hơn về bố cục và nội dung của mình.

   10. Sử dụng bất cứ chiếc máy ảnh nào bạn có

   Để kết luận, hãy cứ sử dụng bất kỳ chiếc máy nào bạn đang có. Nếu như chiếc máy hay ống kính của bạn "không nét" - hãy tận dụng và coi nó như một lợi thế.

   Tôi thường thấy ảnh đen trắng mang tính thẩm mỹ nhiều hơn là những bức ảnh màu. Nhưng cũng có những người như Todd Hido, luôn biết tận dụng những bức ảnh màu "không nét" và mềm mại để tạo nên những tác phẩm tuyệt vời.

   Tránh xa những trang đánh giá thiết bị, đánh giá độ nét và tất cả những chỗ đam mê công nghệ ra. Hãy hài lòng với những gì bạn đang có, và hãy nhớ rằng nhiếp ảnh là về cái gì: tạo nên ý nghĩa cho cuộc sống của bạn, không phải chỉ là chụp nên những bức ảnh.

Nguồn: erickimphotography

Một số bài viết thú vị khác của Eric bạn có thể tham khảo:
N.Đ.Phan (P.N.)
Bài viết được dịch bởi P.N.
Các bạn có thể liên hệ tác giả nếu muốn sử dụng lại bài viết
Bài viết mới

Vsion.vn

By Vsion team 11 Aug, 2017
   Thẻ nhớ cho máy ảnh là một phần rất quan trọng giúp máy ảnh của bạn hoạt động hiệu quả hơn và cũng là một trong những nhân tố chính giới hạn tốc độ làm việc của người chụp, tuy nhiên đôi lúc vấn đề này không được quan tâm đúng mức đã vô tình khiến bạn gặp phải những cản trở không đáng có khi tác nghiệp. Trong bài viết này, Vsion sẽ giúp các bạn hiểu hơn về các loại thẻ nhớ cho máy ảnh và làm sao bạn có thể tự xác định được loại thẻ nhớ nào phù hợp với máy ảnh của mình trước khi quyết định mua.
By Vsion team 25 Jul, 2017
   Tiếp theo video đầu tiên về Lịch sử phát triển và cơ sở khoa học của ống kính máy ảnh  và video thứ hai về Các đặc điểm của ống kính máy ảnh , trong video này John Hess của FilmmakerIQ.com sẽ có một bài giảng về hai vấn đề mà ngày nay những người yêu nhiếp ảnh vẫn hay tranh cãi với nhau: độ sâu trường ảnh và quy đổi tương đương ống kính giữa các hệ máy có cảm biến kích thước khác nhau. Lâu nay những người đam mê nhiếp ảnh rất dễ tranh cãi với nhau về những vấn đề như DOF ở trường hợp nào mỏng hơn, hay khi quy đổi tương đương ống kính giữa các hệ máy khác nhau thì chúng ta cần tính tới các yếu tố nào. Hy vọng bài giảng sẽ giúp các bạn hiểu được chính xác các vấn đề này.

   Những khái niệm mà các bạn sẽ được làm quen trong video này bao gồm:

  • Depth of field : độ sâu trường ảnh , được định nghĩa là khoảng cách phía trước và phía sau mặt phẳng nét mà có độ nét "chấp nhận được"
  • Depth of focus : độ sâu tiêu cự , được định nghĩa là khoảng cách phía sau ống kính mà bạn có thể di chuyển cảm biến để ảnh vẫn được coi là nét.
  • Nodal point : tiêu điểm của ống kính , hay còn được gọi là Entrance pupil , là một vị trí trong ống kính khi các tia sáng đi vào ống kính hội tụ lại.
  • Light cone: nón ánh sáng . Đây là tập hợp các tia sáng sau khi đi qua thấu kính / ống kính hội tụ lại và tạo thành hình nón với vị trí trên chóp chỉ là một điểm nét hội tụ duy nhất.
  • Circle of Confusion : chúng tôi tạm dịch là Vòng tròn không rõ ràng , nhưng cách tốt nhất là chúng ta dùng tên viết tắt CoC . Về hiện tượng, CoC là vòng tròn xuất hiện trên bề mặt nhận hình ảnh (sensor) khi nón ánh sáng cắt bề mặt nhận hình ảnh, và khi vị trí tiếp xúc chỉ tạo một điểm sáng thì gọi là nét (như trong hình dưới). CoC dùng để xác định DOF, nó quy định kích thước nhỏ nhất của vòng tròn này để có thể phân biệt nó với 1 điểm sáng duy nhất, hay nói cách khác là vòng tròn nhỏ hơn giá trị CoC sẽ đều được nhận biết như một điểm sáng có kích thước bằng nhau.
  • Crop factor : hệ số crop hay hệ số cắt hình . Đây là tỷ lệ giữa đường chéo cảm biến full frame chia cho đường chéo loại cảm biến đang xét tới. Ví dụ như máy crop APS-C của Canon có crop factor 1.6, nghĩa là đường chéo sensor full frame sẽ dài hơn đường chéo sensor này 1.6 lần.
By Vsion team 24 Jul, 2017
   Mới đây công ty Samyang của Hàn Quốc đã công bố ống kính AF thứ ba của hãng dành cho máy ảnh full frame ngàm E của Sony sau hai ống AF 50mm f/1.4 và 14mm f/2.8: Samyang AF 35mm f/2.8 . Mặc dù có khá nhiều thành công với các ống kính lấy nét tay (MF) song hai ống kính đầu tiên có khả năng lấy nét tự động của hãng chưa được hưởng ứng nhiều từ người tiêu dùng. Điều này cũng giống như thế hệ đầu các ống kính MF Samyang từng chế tạo và sau đó hãng đã liên tục cải tiến để làm thỏa mãn người dùng để đạt tới bước phát triển như ngày nay. Ống kính AF 35mm f/2.8 có thể coi là bản cạnh tranh trực tiếp với Sony Sonnar T* 35mm f/2.8 ZA vì không những giống về tiêu cự, khẩu độ, thiết kế của Samyang cũng rất giống cách Sony-Zeiss làm. Ở mức giá $399 cho thị trường Mỹ, xấp xỉ $310 cho thị trường Hàn Quốc hay $330 cho thị trường một số nước như Việt Nam, ống kính mới này của Samyang thậm chí còn rẻ hơn giá ống kính Sonnar đã qua sử dụng (khoảng $500).

   Một điều đáng tiếc là trong thời gian hơn 1 tuần kiểm nghiệm sản phẩm, Vsion không có trong tay ống kính Sonnar để so sánh, tuy nhiên Samyang AF sẽ được so sánh chất lượng với ống kính Samyang MF 35mm f/1.4 và Sigma Art 35mm f/1.4 DG HSM (ngàm Canon EF). Trong bài đánh giá này, chúng tôi cũng có thể so sánh gián tiếp Samyang AF và Sonnar, cũng như cung cấp các video so sánh do các reviewers khác cung cấp để các bạn có được đánh giá toàn diện về ống kính này.

   LƯU Ý: về màu sắc hiện nay trang web của Vsion có màu kém tươi hơn hình gốc khá rõ nên để có đánh giá gần thực tế nhất, khi xem các ảnh cần lưu tâm màu, các bạn click vào ảnh để xem hình trên Flickr. Mong bạn đọc thông cảm vì đây là tiêu chuẩn của nhà cung cấp nên Vsion không thể can thiệp được. 
By Vsion team 20 Jul, 2017
   Đây là bài viết tiếp theo của Vsion về đánh giá chất lượng các ống kính SLR Magic ngàm E dành cho máy không gương lật của Sony. Các bạn có thể tham khảo bài đánh giá trước về ống kính SLR Magic 25mm f/1.4 CINE của Vsion để hiểu hơn về một số nội dung được đề cập tới trong bài viết này.

   Tiếp theo 25mm f/1.4, mình xin giới thiệu tới các bạn 2 ống kính khác trong series ống kính lấy nét tay mới của SLR Magic (Hong Kong): 35mm f/1.2 CINE và 75mm f/1.4 CINE. Trong series này còn có ống kính SLR Magic 50mm f/1.1 CINE, tuy nhiên Vsion chưa có được ống kính này để có đánh giá. Hai ống kính 35mm và 75mm này được công ty gửi tới cho mình dùng thử trong vòng 1 tháng sau khi có những phản hồi tích cực về bài đánh giá trước với ống kính 25mm f/1.4. 

   Lần này, không những mình sẽ đánh giá kỹ hơn hai ống kính mà còn có một phần rất quan trọng, đó là so sánh trực tiếp ở tất cả các tiêu chí hai ống kính này với 2 ống kính có tiêu cự tương đương hoặc gần của Samyang / Rokinon (Hàn Quốc) là ống kính 35mm f/1.4 và 85mm f/1.4. Hai ống kính Samyang này đều có bản cine với thiết kế vỏ thay đổi để phù hợp với sử dụng trong quay phim: vòng lấy nét bánh răng, vòng khẩu bánh răng đã loại bỏ tiếng click (declicked) và kiểm soát chất lượng tốt hơn, tuy nhiên dù là phiên bản thường hay phiên bản cine, các cặp ống kính này đều có chung thiết kế quang học, nên về cơ bản là có chất lượng quang học giống hệt nhau. Các ống kính cine của SLR Magic thì không có phiên bản thường mà đều là ống kính cine và nhắm tới thị trường thiết bị quay phim vốn có yêu cầu cao hơn thị trường ống kính nhiếp ảnh. Một điểm quan trọng là các ống kính mới này của SLR Magic đều có thiết kế chuyên biệt cho hệ thống máy không gương lật ngàm E của Sony, tận dụng khoảng cách buồng tối (flange distance) nhỏ để giảm kích thước của hệ thấu kính. Chính vì thế, một lợi thế lớn của các ống kính này là kích thước rất gọn so với các ống kính Samyang vốn được thiết kế để dùng chủ yếu cho các máy DSLR có khoảng cách buồng tối lớn. Như ở hình đầu trang, các bạn có thể thấy SLR Magic 35mm f/1.2 (cặp ống kính bên trái) chỉ bằng nửa kích thước ống kính Samyang 35mm f/1.4, mặc dù nó còn có khẩu độ lớn hơn khoảng 1/3 stop.

   Các ống kính MF của Samyang đang ngày càng trở nên thịnh hành hơn, đặc biệt với người dùng mirrorless do có hỗ trợ focus peaking hay phóng đại vùng chọn để lấy nét rất đơn giản mà mức giá lại vừa túi tiền với nhiều người. Tuy nhiên Samyang cũng có một số vấn đề như kích thước lớn hay khả năng chống flare kém và chất lượng chế tạo không thực sự đồng đều (ống kính dễ gặp lỗi do chất lượng chế tạo kém). Chính vì thế, việc so sánh các sản phẩm này của SLR Magic với Samyang có thể cung cấp những cơ sở mới cho người dùng có được lựa chọn phù hợp với khả năng và túi tiền.
By Vsion team 13 Jul, 2017

   Sự phơi sáng trong nhiếp ảnh được kiểm soát bởi 3 yếu tố: tốc độ màn trập, khẩu độ ống kính và giá trị ISO. "Stop" giúp bạn so sánh trực tiếp và thay đổi 3 yếu tố này để đạt được lượng ánh sáng phù hợp nhất cho bức ảnh của mình. Trong nhiếp ảnh, khi nói đến "stop", nhiều người mới bắt đầu rất hay hiểu nhầm và cảm thấy nó quá phức tạp. Tuy nhiên, trên thực tế, "stop" lại rất đơn giản, dễ nắm bắt và kiểm soát:

   1 stop là là giá trị thể hiện khi tăng gấp đôi (x 2) hoặc giảm một nửa (: 2) số lượng ánh sáng đi vào khi chụp một bức ảnh.

   Ví dụ, khi bạn nghe thấy một người nói anh ta sẽ tăng giá trị ánh sáng lên 1 stop, tức là anh ta muốn tăng gấp đôi lượng ánh sáng so với bức ảnh được chụp trước đó.

By Vsion team 13 Jul, 2017

   Bạn đã từng nhìn thấy 2 bức ảnh trên bao giờ chưa? Nếu là người đam mê ảnh, chắc chắn bạn phải từng nhìn thấy ít nhất là một lần phải không? Đó là 2 bức ảnh chiến thắng của năm 20152016 trong cuộc thi Ảnh Hài Hước về Động Vật Hoang Dã (Comedy Wildlife Photography Awards). Mặc dù đi theo xu hướng hài hước, nhưng Giải thưởng này không chỉ mang tính giải trí, nó còn có tính nghệ thuật, sự thách thức và cả ý nghĩa nhân văn. Nhiếp ảnh gia Paul Joynson-Hicks và Tom Sullam, 2 người sáng lập ra giải thưởng này chia sẻ:

   "2 năm vừa qua đã có rất nhiều bức ảnh tuyệt vời tham dự cuộc thi. Và năm nay chúng tôi cũng muốn được nhìn thấy thêm nhiều bức ảnh về thế giới động vật hơn nữa. Hãy vác máy và đi chụp, ở bất kỳ đâu... kể cả một chú sóc cũng có thể giúp bạn chiến thắng. Thông qua cuộc thi, chúng tôi cũng muốn nâng cao nhận thức của cộng đồng về việc bảo tồn động vật, do vậy, dù bạn ở bất cứ đâu, hãy giúp chúng tôi bằng cách vác máy ra ngoài và chụp những loài động vật hoang dã mà bạn yêu thích!"

   Hạn cuối cho cuộc thi năm nay là ngày 30/9. Có rất nhiều bức ảnh tuyệt vời đã được gửi đến. Mời bạn thử ngó qua một trong những ứng cử viên nặng ký sau nhé:

More Posts
Share by: